Dẫn Nhập Hậu Nhân Bản Luận Hiện Sinh - Võ Quốc Việt

LỜI GIỚI THIỆU
Từ truy vấn của Martin Heidegger vào khoảng giữa thế kỷ XX, mối quan tâm về công nghệ ngày càng di chuyển vào trung tâm suy tưởng triết lý của thế kỷ XXI. Và trọng tâm của truy vấn này là nỗi ưu tư về tồn tại người trong bối cảnh công nghệ mới nổi hiện nay. Tuy nhiên trong bối cảnh này, giữa thực tiễn công nghệ và yếu tính công nghệ có kết nối mật thiết song khác biệt căn bản. “Công nghệ không đồng nghĩa với yếu tính của công nghệ. […] Cũng vậy, yếu tính công nghệ hoàn toàn không phải là bất cứ gì mang tính công nghệ”. Heidegger nhấn mạnh thêm: nếu không thực sự nhận thức yếu tính công nghệ thì không thực sự trải nghiệm công nghệ như cách thức lập thành nghĩa lý hiện hữu.
Với ý hướng truy vấn yếu tính công nghệ, chuyên khảo Dẫn nhập hậu nhân bản luận hiện sinh của Võ Quốc Việt đã tiếp nối nỗ lực của Francesca Ferrando trong việc đề xuất hậu nhân bản luận hiện sinh như khớp nối giữa lý thuyết và thực tiễn công nghệ mới nổi hiện nay. Đặt trọng tâm ở chiều kích hiện sinh, khuynh hướng tư tưởng này cho thấy nỗi thao thức của học giới trước những tác động của công nghệ mới nổi đối với thực hành hiện hữu của mỗi con người. Điều này cũng cho thấy chuyên khảo của Võ Quốc Việt đã đáp ứng thúc bách trực diện của đời sống hiện nay, hồi đáp những bận tâm của con người trong quá trình trải nghiệm công nghệ theo những cách đa dạng riêng biệt. Từ hiện sinh luận đến hậu nhân bản luận hiện sinh, chuyên khảo này còn làm rõ quá trình trở nên “hậu nhân loại” trong bối cảnh liên hoàn khủng hoảng và chất chồng rủi ro. Do đó, nghiên cứu của Võ Quốc Việt có thể mang lại thêm một không gian suy tưởng cho những bận tâm riêng về công nghệ, đặc biệt không gian suy tưởng cho những bận tâm về nghĩa lý hiện hữu của hiện tượng người hôm nay. Và chuyên khảo này có thể mang lại thêm cách tiếp cận, cách tư duy có khả năng ứng phó với ưu tư hiện sinh trong đời sống liên hoàn khủng hoảng.
Từ tầm nhìn hướng đến tồn tại bền vững của hậu nhân bản luận hiện sinh, chuyên khảo của Võ Quốc Việt còn là sự tái nhận diện nền tảng nhận tính, là lời kêu gọi trân trọng nâng niu những giá trị người và nghĩa lý người. Dù hướng đến hậu nhân bản hay gợi mở tiền nhân bản, song trước sau điểm tựa luận giải của tác giả chuyên khảo này vẫn là giá trị nhân bản. Tiền nhân bản bấy giờ có thể được hiểu như quá trình trở lại truy kiểm nền tảng nhân bản trên lịch trình tư tưởng phương Tây; và hậu nhân bản có thể được hiểu như quá trình xuyên vượt để hướng đến nền tảng nhân bản tương ứng chiều kích đời sống đương đại. Đây cũng là điểm nổi bật đáng kể của chuyên khảo này, đồng thời là vấn đề đầy tính gợi mở, chờ đợi cộng hưởng luận giải từ bạn đọc.
*

TRÍCH NỘI DUNG SÁCH
Chất người mục rữa trên châu thân tinh thần máu chảy. Hồn người côi cút trong tù ngục thuật toán. Lòng người bị thiêu đốt trong niềm hân hoan giải trí tiêu dùng. Nếu như thế kỷ XX lầm than trong hỏa ngục chiến tranh; thì thế kỷ XXI có nguy cơ điêu tàn trong sa mạc thái bình. Do đó, hãy trở về nguyên thức theo lối bất nhị để trình diễn hiện tượng người như một nghi lễ hiến tế thiêng liêng; hãy trân trọng những trải nghiệm ấn chứng sự con người uyên nguyên; hãy nâng niu nếm trải sự người ấy như một ân điển siêu phàm. Và hãy giữ gìn ngọn lửa Nachiketa mà Yama trao cho từ lúc cất tiếng chào đời. Sự người nguyên bản xứng đáng được phụng hiến. Tự tìm mình và cứu rỗi chính mình để hậu nhân bản trở nên nghệ thật hiện hữu Sat-Chit-Ananda.
*
Rốt cuộc, tiền nhân bản, nhân bản, hậu nhân bản hay hậu hậu nhân bản rồi sẽ hiện nguyên hình là “án tích” muôn đời trong bản dạng hiện hữu mỗi con người. Rốt cuộc chỉ còn lại những ưu tư cốt tủy về việc làm người trong giây phút hiện tại trên cõi đời này. Một khi ta nhìn vào bản thể mình, nó liền nhìn lại ta bằng ánh mắt rưng rưng ngấn lệ!